BİLDİRİ DETAY

Murat KARAKÖSE,Ünal KURT
GÜNEŞ ENERJİ SİSTEMLERİNİN MEKANİK KONSTRÜKSİYONUNA ETKİ EDEN FAKTÖRLER
 
Giriş : Günümüzde çözülmesi gereken en önemli küresel sorunların başında sürdürülebilir enerji güvenliği gelmektedir. Artan nüfus, şehirleşme ve sanayileşme pek uzun yıldır karşılanan fosil yakıtlarla enerji gereksinimini daha da fazlalaştırmaktadır. Petrol, kömür ve doğalgaz gibi fosil enerji kaynaklarının tükenecek olması ve fiyat istikrarsızlıklarının devamlı olmasının yanında çevreye verdikleri zararlar ve insan sağlına etkileri alternatif ve yenilenebilir çözümlerin ortaya çıkmasını zorunlu kılmaktadır. Gelişmekteki ülkelerde ve Türkiye’de enerji ve elektrik enerjisi talebi hızla artmaktadır. Fosil yakıtların zamanla tükenecek olması ülkeleri alternatif enerji kaynaklarına yönlendirmektedir. Alternatif enerji kaynaklarından yenilenebilir enerji kaynaklarının potansiyelini ortaya çıkarmak ve ekonomik büyüme ile yenilenebilir enerji arasındaki ilişkiyi araştırmaktır. Enerji üretimi ve enerji kaynaklarına sahip olma konusu, geçmişten günümüze toplumlarının en önemli meselelerinden biridir. Dünya devletleri enerji kaynaklarını elde etmek için birbirleriyle yarışmaktadırlar. Dünyadaki temel enerji ihtiyaçlarının dörtte üçünü karşılayan fosil yakıtlar hem sera gazları ile küresel ısınmaya sebep olmakta hem de hızla azalmaktadır. Uluslararası Enerji Ajansı projeksiyonlarına göre, 2020 yılına kadar Türkiye’de enerji tüketimi, dünya ortalamasının da üzerinde artacaktır. Türkiye petrol ve doğal gaz enerji kaynakları bakımından sınırlı ve ithalatçı bir ülkedir. Bu bakımdan temiz enerji kaynaklarından enerji üretimi konusu Türkiye için büyük önem arz etmektedir. Yenilenebilir enerji kaynağı denildiğinde ilk akla gelen rüzgar ve güneş enerjisi sonsuz potansiyele sahiptir. Bu çalışmada güneş enerji sistemlerinin mekanik konstrüksiyonuna etki eden faktörler incelenmiştir. Çalışma Amasya iklim şartlarına göre yapılmıştır.Bunun için güneş enerjisi ile çalışan bir santralin mekanik konstrüksiyonu üzerinde çalışılmıştır. Böylece tüm dünyada hızla yaygınlaşan yenilenebilir enerji üretim çalışmalarının Amasya şartlarında uygulanabilirliği, mevcut enerji ihtiyacının karşılanmasında yenilenebilir enerji kaynaklarının etkililiği, yenilenebilir enerji sistemlerinin avantaj ve dezavantajları incelenmiştir. Temiz enerji konusunda kafalarda belirsizlik oluşturan pek çok konuya bilimsel veriler ışığında çözüm getirilmiştir. Amaç : Bu araştırma, güneş enerji sistemlerinin iskeletini oluşturan metal konstrüksiyonun dış ortam etkilerine karşı göstermiş olduğu direnç ve bunun sonucunda da meydana gelen etkisel değişimleri incelemek için çalışılmıştır.Kapsam : Yapılan bu araştırmanın içeriğini Amasya ili ve çevresinde kurulmuş olan güneş enerji santralleri oluşturmaktadır.Bu kapsamda ıslak şekilde çalışan sıcak su üreten güneş enerji sistemleri ile fotovoltaik güneş panellerine sahip güneş pilleri incelenmiştir. Ayrıca panel yüzeyine vuran güneş ışınlarının eğimden kaynaklı geliş açılarında değişiklik olursa metal üzerinde etkisinin ne olduğu incelenmiştir.Sınırlılıklar : Araştırma uzun süreli ve maliyet gerektirdiğinden Orta Karadeniz Bölümü Amasya ili sınırları içerisinde yürütülmüştür.Bu bağlamda yapılan hava etkileşimi gözlemleri , nemin metal üzerindeki etkileri ve rüzgarın etkisi tam olarak incelenememiştir.Yöntem : Güneş panellerini destekleyip sabit tutan metal aksam üzerinde meydana gelecek değişimleri görmek üzere belirli aralıklarla yüzey temizliği yapıldı.Havadaki nemi ölçmek ve metal üzerinde etkisini görebilmek için higrometre kullanıldı.yine aynı şekilde havanın sıcaklığını ölçmek için termometre kullanıldı.Havanın soğukluk etkisiyle iskelet üzerine ne şekilde sirayet ettiğini görmek için gün ışığını gölgeleyerek ihtiva etmesi yöntemi tercih edildi.Bulgular : Gözlemler neticesinde ıslak çalışan, su ısıtmak için kullanılan güneş panellerinin , metal konstrüksiyon bağlantılarında korozif etkileşim gözlenirken bunda havadaki nemin de etkili olduğu kanısına varılmıştır.Rüzgar ne kadar şiddetli olsa da uzun sürelerde belli bir eşik değerin üzerine geçmediği için bundan dolayı aşınma gibi bir gözlem tespit edilememiştir.Yalnız sıcaklığın metal üzerindeki kaplamaya etkisinin oldukça tesirli olduğu gözlenmiştir.Sonuç : Yapılan çalışmalar neticesinde hava olaylarının ne şekilde ve ne şiddette olursa olsun metal aksam üzerinde bir etkisinin olduğu görülmüştür.Şöyle ki hava çok bulutlu iken sıcak su panellerinin ve fotovoltaik pillerin gün ışığını az da olsa ihtiva ederek çalıştıkları ve bu neticede de metal aksama sirayet ettikleri gözlemlenmiştir.Hava durgun iken dahi kırsalda esen hafif rüzgarın da nemden ve sıcaklıktan dolayı hasara uğrayan korozif bölgeye etki ettiği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Elektrik Üretimi, Güneş Enerjisi, Temiz Enerji, Yenilenebilir Enerji



 


Keywords: