BİLDİRİ DETAY

Alper SAĞLIK, Yavuz ALKAN, Abdullah KELKİT, Merve TEMİZ, Elif SAĞLIK
PEYZAJ TASARIM VE PLANLAMA İLKELERİ KAPSAMINDA SOKAK İYİLEŞTİRME ÇALIŞMALARI: ÇANAKKALE İLİ, BİGA İLÇESİ ÖRNEĞİ
 
Giriş: Sokaklar, gündelik yaşam içerisinde insanlar ve araçların belirli bir noktadan istenilen noktaya erişebilirliğini sağlayan mekanlardır. Sokaklar, kentsel alan içerisinde kullanıcıları tarafından mekansal ve sosyal aktivitelerinin birleştiği noktalardır. Bu bağlamda sokak, ulaşım sisteminin bir aracı olarak değil, yaşam şekli olarak ön plana çıkmaktadır. Kentsel yaşamın dinamik formlarını yaşatan sokaklar, tamamlayıcı bir mekan olarak düşünülmeli ve diğer mekansal formlar ile bir bütün olarak tasarlanmalıdır. Kentsel alanlarda sokaklar mevcut kullanımları göz önünde bulundurularak, kullanıcı karakteri ve taleplerine göre değerlendirilip geliştirilmelidir. Bu düşünce ile bir mekan olarak tasarlanan sokaklar, kentsel alanlarda yaşam kalitesini arttıran yeni bir kent kimliği oluşturacaktır. Amaç: Bu çalışma ile Çanakkale ili, Biga ilçesinde sorunlu olarak tespit edilen sokak, cadde ve meydanlarda iyileştirme çalışmaları yapılarak, mekanların bir bütün olarak değerlendirilmesi ve yaşanabilir kaliteli alanlar oluşturulması amaçlanmıştır. Kapsam: Çalışma alanını, Çanakkale ilinin bir ilçesi olan Biga’nın, ilgili kurumlar tarafından belirlendiği sorunlu olarak tespit edilen sokak, cadde ve meydanları oluşturmaktadır. Sınırlıklar: Çalışma, Çanakkale ili, Biga ilçesine ait Kurşunlu Camii-Aliş Dede Camii arasında yer alan Bayram Sokak, Çan Caddesi, Kurtuluş Caddesi, Park Sokak, Hasan Özden Sokak, Banka Sokak ile sınırlandırılmıştır. Yöntem: Çalışma yöntemini, alan içerisinde yapılan gözlem, veri toplama, elde edilen verilerin tasarım ve planlama ilkeleri doğrultusunda analiz, değerlendirme ve projelendirme aşamaları oluşturmuştur. İlk aşamada çalışma alanına ve yakın çevresine ilişkin sayısal haritalar ve yazılı dokümanlar ilgili kurumlardan temin edilmiştir. Elde edilen veriler ile mevcut durum yerinde ölçüm yapılarak doğrulanmıştır. Çalışma alanı ve yakın çevresi ile ilgili ihtiyaç programı oluşturulmuştur. Bu aşamadan sonra alanda çekilen fotoğraflar ve yerinde yapılan ölçümler değerlendirilerek sorunlar ortaya koyulmuştur. Çalışmada ayrıca Biga ilçesi imar planı kullanılarak, projelendirme sürecinde, uygulama projelerinin ve çeşitli görsellerin oluşturulmasında Autodesk AutoCAD 2013, SketchUp Pro 2013 ve Lumion 4.5 Pro programlarından yararlanılmıştır. Bulgular: Çalışma alanı olarak belirlenen sokak, cadde ve meydanlarda, yaya ve taşıt yolları çok dar ve düzensiz bir yapıya sahiptir. Herhangi bir kaldırım düzenlemesinin ve bitkilendirme çalışmasının yapılmadığı, kentsel donatı elemanlarının olmadığı tespit edilmiştir. Yol kenarına ve kaldırım üzerine park edilen araçlar, görsel kirlilik oluşturmakta ve ulaşılabilirliği engellemektedir. Plansız yapılan araç parkı ile mevcutta var olan dar sokakların yayalar için güvenli geçişinin tehlike oluşturduğu gözlemlenmiştir. Çalışma alanında kaldırımların başlama ve bitiş noktalarındaki geçişlerin bazı alanlarda hiç olmadığı, bazı alanlarda ise mimari standartlara uygun olmadığı tespit edilmiştir. Taşıt yolu ve yaya yolu arasındaki bağlantılarda erişilebilirlik sağlanmamıştır. Mevcutta plansız kaldırımlarda bulunan aydınlatma elemanları, diğer donatı elemanları ve zemin kaplama materyalleri yaya sirkülasyonunu zorlaştırmaktadır. Sonuç: Çalışma alanında yapılan değerlendirmeler ile tespit edilen sorunların ortadan kaldırılması için peyzaj tasarım ve planlama ilkeleri ile birlikte sokak iyileştirme ve altyapı düzenleme çalışmaları projelendirilmiştir. Kentsel mekanlarda bağlayıcı role sahip olan sokak, cadde ve meydanların daha kullanılabilir mekanlar hale getirilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılması sağlanmıştır. Yayalar için kaldırımlar genişletilmiş, taşıt yolları uygun eğimde yeniden tasarlanmış, yağmur suyu drenajı için yağmur olukları ve yağmur suyu mazgalları planlanmıştır. Mevcutta sokaklarda yapılan plansız park sorununu önlemek için uygun yerlerde araç cepleri önerilmiştir. Taşıt yolu ve yaya yolu arasındaki bağlantılar sağlanmış, standartlara uygun geçiş rampaları bırakılmıştır. Kaldırımlarda yer alan mevcut bitkiler korunmuş ve ızgaralar ile yayaların geçişini engellemeyecek şekilde tasarlanmıştır. Görme engelli bireylerin erişilebilirliğini sağlamak için yaya yollarında standartlara uygun hissedilebilir zemin kaplaması önerilmiştir. Görsel kalitenin arttırılması için aydınlatma elemanları, oturma birimleri, çöp kutuları, ağaç ızgaraları gibi kent mobilyaları uygun yerlere konumlandırılmıştır. Böylece farklı yerlere konumlandırılan kamusal alanlar ve özel alanlar arasında taşıt ve yayaların ulaşılabilirliği sağlayan sokak, cadde ve meydanlar ile bir bütünlük oluşturulmuş ve devamlılık sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Biga, Çanakkale, İyileştirme, Sokak, Tasarım, Ulaşılabilirlik



 


Keywords: