BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Eda DEMİR, Zeynep PİRSELİMOĞLU BATMAN
TARİHİ ÇEVRELERDE KORUMA - KULLANMA İLİŞKİSİNİN PEYZAJ MİMARLIĞI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ
 
Tarihi çevrelerde yapılan plan ve tasarımlarda koruma - kullanma dengesi oldukça önemlidir. Çoğunlukla yapılan çalışmalarda bu dengenin sağlanmaması sonucu, hem alan kullanımı zorlaşmıştır hem de tarihi yapılar zarar görmüştür. Tarihi çevrelerde yapılan plan ve tasarımlarda sosyal, kültürel, ekonomik yapı, yaşam tarzı, yaşam felsefesi ve estetik algılar göz ardı edilmemelidir. Çoğunlukla sadece tarihi yapının ele alındığı restorasyon planları peyzaj ile ilişkilendirilmediği zaman kente ciddi zarar verebilmektedir. Değişim, koruma- kullanma dengesi sağlanmadan yapıldığında tarihi çevre geleneğinde yıkımlar meydana getirir. Bu yıkımların önüne geçilmesi için tarihi çevrelerde koruma - kullanma , dönüşüm, süreklilik - sürdürebilirlik, erişilebilirlik, planlama ve tasarım ölçütleri belirlenmiştir. Bu ölçütlerin alt başlıkları ile ele alındığı, tüm meslek disiplinlerine yer verecek şekilde oluşturulan tarihi çevreler kentin cazibe merkezi olmasına rağmen geçmişini korumaya devam edebilmektedir. Çevresi ile ele alınan mekanların bir tarih sahnesinde hissettirdiği aşikardır. Restorasyon çalışmalarında yapı ve çevre ilişkisinin doğru kurulması, kendine özgü yapısal ve bitkisel peyzaj değerleri ile değerlendirilmesi önem arz etmektedir. Yeni ve eski yapıları entegre ederken en önemli yol ulaşımdır. Bu sebeple tarihi çevrelerin kullanımını sağlayan ulaşım yolları bütüncül olarak ele alınmalıdır. Tarihi çevreler yaklaşık olarak 300 - 500 metre tampon bölge ile korunmalıdır. Kent ile bağlantısı kademeli olarak sağlanmalıdır. Bu çalışmada tarihi çevrelerde yapılacak restorasyon çalışmalarında kullanılması gereken yapısal ve bitkisel peyzaj tasarım kriterlerleri belirlenerek, çeşitli ülkelerde yapılmış koruma - kullanma çalışmaları incelenmiştir. Çeşitli ülkelerde yapılmış çalışmalarda peyzaj restorasyonunun önemini saptamak istenmiştir.

Anahtar Kelimeler: Tarihi Çevre, Koruma, Kullanma, Peyzaj, Restorasyon



 


Keywords: